Jedno wezwanie do zapłaty za ponad 10% należności? – przykład wygranej sprawy

W sprawie prowadzonej przez naszą Kancelarię wierzyciel domagał się od pozwanego zwrotu kosztów windykacji w wysokości ok. 10% należności głównej.

Problem polegał na tym, że działania firmy windykacyjnej sprowadzały się w praktyce do wysłania jednego wezwania do zapłaty e-mailem i pocztą.

Pozwany uregulował należność główną w całości, zapłacił odsetki za opóźnienie oraz ryczałtową rekompensatę 40 euro w bardzo krótkim czasie. Mimo to Sąd I instancji obciążył go dodatkowymi, wysokimi kosztami odzyskiwania należności.

W apelacji zakwestionowaliśmy takie rozstrzygnięcie, wskazując, że koszty windykacji ponad 40 euro muszą być nie tylko poniesione, ale również uzasadnione i proporcjonalne.

Koszty windykacji ponad 40 euro. Co wynika z ustawy?

Podstawą sporu był art. 10 ust. 2 ustawy o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych.

Przepis ten przewiduje, że wierzycielowi, oprócz stałej rekompensaty w wysokości 40, 70 albo 100 euro, zależnej od wartości świadczenia pieniężnego, może przysługiwać zwrot dalszych kosztów odzyskiwania należności. Nie oznacza to jednak, że każda kwota wskazana przez wierzyciela automatycznie obciąża dłużnika.

Ustawa wymaga, aby koszty te były poniesione w uzasadnionej wysokości.

Znaczenie ma również art. 6 ust. 3 dyrektywy 2011/7/UE, który mówi o rozsądnej rekompensacie ponad kwotę ryczałtową. Oznacza to, że dodatkowe koszty odzyskiwania należności powinny być proporcjonalne do rzeczywistych działań podjętych przez wierzyciela lub firmę windykacyjną.

Ryczałt 40 euro a dodatkowe koszty windykacji

W praktyce trzeba odróżnić dwie sytuacje.

Pierwsza dotyczy ryczałtowej rekompensaty 40 euro. Ma ona charakter stałej rekompensaty i nie wymaga szczegółowego wykazywania konkretnej szkody.

Druga dotyczy kosztów przekraczających tę kwotę. Takie roszczenie ma charakter odszkodowawczy. Wierzyciel powinien więc wykazać, że koszty zostały rzeczywiście poniesione, jaka była ich wysokość oraz dlaczego były uzasadnione.

Sama umowa z firmą windykacyjną albo faktura za jej usługi nie przesądza jeszcze o tym, że cała kwota może zostać przerzucona na dłużnika.

Art. 5 k.c. jako granica dochodzenia wygórowanych kosztów

W sprawie istotne znaczenie miał również art. 5 Kodeksu cywilnego.

Przepis ten pozwala ocenić, czy dochodzenie określonego roszczenia nie stanowi nadużycia prawa. Ma to znaczenie zwłaszcza wtedy, gdy wierzyciel formalnie powołuje się na przysługujące mu uprawnienie, ale sposób jego wykorzystania prowadzi do skutku rażąco nieproporcjonalnego.

W naszej ocenie żądanie kosztów windykacji w wysokości ok. 10% należności głównej za jedno wezwanie do zapłaty, przy szybkiej zapłacie długu, odsetek i rekompensaty 40 euro, powinno zostać ocenione właśnie przez pryzmat art. 5 k.c.

Jak Kancelaria może pomóc?

1. Diagnoza sprawy i ryzyka

Kancelaria może w pierwszej kolejności przeanalizować stan faktyczny, dokumenty i umowy z firmą windykacyjną, ocenić, czy żądane koszty mieszczą się w pojęciu „uzasadnionej wysokości” oraz czy istnieją podstawy do podniesienia zarzutu nadużycia prawa (art. 5 k.c.).

2. Strategia procesowa i pisma

Kolejny etap to przygotowanie odpowiedzi na pozew, apelacji oraz wniosków dowodowych (np. o ujawnienie faktur korygujących, korespondencji z windykatorem), z wykorzystaniem aktualnego orzecznictwa dotyczącego art. 10 ust. 2 u.p.n.o.t.h. i dyrektywy 2011/7/UE. Kancelaria formułuje zarzuty prawne i faktyczne oraz buduje spójną narrację biznesową.

3. Reprezentacja przed sądem

Kancelaria reprezentuje przedsiębiorcę przed sądem I i II instancji, prowadzi przesłuchania, polemikę z biegłymi i pełnomocnikiem strony przeciwnej, reaguje na nowe twierdzenia i dowody oraz dba o pełne wykorzystanie argumentacji z u.p.n.o.t.h. i art. 5 k.c..

4. Negocjacje i ugody

W wielu przypadkach możliwe jest ograniczenie ryzyka poprzez negocjacje ugodowe – kancelaria może wypracować kompromis co do wysokości kosztów, rozłożyć płatność w czasie lub powiązać ją z określonym zachowaniem stron, minimalizując ryzyko przegranego procesu.

5. Prewencja kontraktowa i compliance

Na przyszłość kancelaria może pomóc w opracowaniu wzorców umów, procedur płatności i polityk windykacyjnych, tak aby:

• umowy z firmami windykacyjnymi nie generowały rażąco wygórowanych stawek,
• wzory faktur i terminów płatności były zgodne z u.p.n.o.t.h. i dyrektywą 2011/7/UE,
• wewnętrzne procedury minimalizowały ryzyko sporów o koszty odzyskiwania należności.

Eksperci przygotowujący artykuł:

Sprawdź, jakie działania warto podjąć w swojej sytuacji

Wypełnij krótki formularz i skorzystaj z bezpłatnej konsultacji z adwokatem. Wskażemy możliwe dalsze kroki.